Fytonutriënten bij auto-immuunziekten
Wetenschappelijk artikel
Auto-immuunziekten ontstaan uit een complex samenspel van genetische predispositie (bijvoorbeeld MHC-genvarianten), omgevingsfactoren en microbiële invloeden die samen leiden tot verlies van immunologische tolerantie en activering van autoreactieve T-cellen. Dit resulteert in chronische ontsteking en orgaan- of systeemschade, zoals zichtbaar bij reumatoïde artritis (RA), multiple sclerose (MS), type 1 diabetes, colitis ulcerosa en psoriasis.
Ondanks de beschikbaarheid van immuunmodulerende medicatie blijft de behoefte groot aan complementaire strategieën die veilig en effectief zijn. Hier komen fytonutriënten zoals resveratrol, curcumine en boswelliazuren in beeld.
Werkingsmechanismen en klinische toepassingen
Resveratrol
Resveratrol, een polyfenol uit o.a. druiven en bessen, remt inflammatoire pathways (NF-κB, COX2), moduleert T-celdifferentiatie (verbetert Treg/Th17-balans), en onderdrukt macrofaagactivatie. Klinisch tonen studies bij RA, type 1 diabetes en colitis gunstige effecten op inflammatie, immuunbalans en oxidatieve stress. Topisch gebruik bij psoriasis is effectief.
Curcumine
Curcumine uit Curcuma longa onderdrukt pro-inflammatoire cytokinen (TNF-α, IL-1β, IL-6), moduleert TLR-expressie en bevordert Treg-celactiviteit. Het vermindert T-celproliferatie en remt signaalroutes zoals NF-κB. Klinische studies tonen verbeteringen bij RA, colitis ulcerosa, psoriasis en prediabetes. Beperkende factor is de biologische beschikbaarheid.
Boswelliazuren
Boswelliazuren (AKBA, KBA) uit Boswellia serrata remmen 5-lipoxygenase en NF-κB, wat leidt tot minder leukotrieenvorming en inflammatie. Ze beïnvloeden de cytokinebalans en T-celactiviteit, en tonen klinisch effect bij RA, MS, colitis ulcerosa en psoriasis. Boswelliazuren verbeteren gewrichtsklachten en cognitieve markers bij MS en verminderen histopathologische schade bij IBD.
Conclusie
Fytonutriënten bieden veelbelovende, veilige complementaire opties in het beheer van auto-immuunziekten via modulatie van inflammatie en immuunresponsen. Integratie met een laagcalorisch, anti-inflammatoir dieet, optimalisatie van micronutriëntenstatus en correctie van dysbiose versterken het therapeutisch effect.
- Link naar het volledige artikel
- Heeft u een vraag? Gebruik het contactformulier.